|
Arben Halluni
PĖRGJEGJĖSITĖ E MYSLIMANIT NĖ TĖ
GJITHA KOHĖRAT
Nga pėrgjegjėsitė e myslimanit nė kėtė
jetė tė pėrkohshme ėshtė tė jetojė thirrės i kėsaj feje qė po sulmohet ditė e
natė, me forma dhe mjete tė ndryshme, anėkėnd botės Islame. Njė fjalė e urtė
thotė: “Pema qė ka kokrra, gjuhet”. Mos tė mendojė kush se thirrja pėr nė Islam
dhe pėrhapja e tij ėshtė detyrė vetėm e dijetarėve, hoxhallarėve dhe e
mendimtarėve Islamė. Jo, ēdo mysliman ėshtė thirrės i fesė sė tij dhe ēdo
mysliman ėshtė kumtues i fjalės sė Allahut xh.sh. Nė Kur’an thuhet: “Ti(Muhamed)
thirr pėr nė rrugėn e Zotit tėnd me urtėsi e kėshillė tė mirė dhe polemizo me
ata(kundėrshtarėt) me atė mėnyrė qė ėshtė mė e mira”.(En-Nahl, 125)
Tė gjithė ata qė pasojnė tė dėrguarin e
Allahut xh.sh janė thirrės, ndėrsa Krijuesi i gjithėsisė i drejtohet tė
dėrguarit tė Tij: “Thuaj: Kjo ėshtė rruga ime, e vėnė nė fakte tė qarta, e qė
unė thėrras te Allahu…” (Jusuf:108). Pra nėse je prej pasuesve tė rrugės sė
Pejgamberit a.s., atėherė duhet tė bėsh thirrje me argumenta tė qarta pėr nė
udhėn islame.
Ēdo kush mund tė bėjė thirrje sipas mundėsisė sė
vet.. Dikush bėn thirje duke mbajtur ligjėrata, dikush bėn thirrje duke mbajtur
hytbe, dikush bėn thirrje duke botuar libra, dikush bėn thirrje me njė fjalė tė
mirė e kėshtu me radhė. Pra, ēdo mysliman mund tė bėjė thirrje si tė mundet, e
rėndėsishme ėshtė tė ketė shpirtin e thirrjes dhe tė dijė se ėshtė pėrgjegjės
pėr pėrcjelljen e mesazhit Islam, duke ndjekur pikėrisht tė dėrguarin Muhamed
a.s, “O ti i dėrguar! Komunikoje atė qė t’u zbrit prej Zotit tėnd”. (El-Maide,
67)
Feja Islame dėshiron burra si shembulli i
sahabeve(shokėve tė Profetit a.s), dėshiron sahabė tė rinj qė mbajnė besimin e
sahabėve, shpirtin e tyre, krenarinė dhe virtytet e tyre. E kush janė sahabėt?
Ata janė njėrėz si ne. Dallimi midis nesh dhe tyre ėshtė se ata u rritėn nė
shirk(politeizėm) dhe nė injorancė tė deklaruar, ndėrsa ne u rritėm nė shoqėri
tė larmishme islame. Atėherė le tė ndjekim gjurmėt e tyre islame, le tė jemi si
shembulli i tyre dhe le t’i japim Islamit sėrish fitoren, sepse ndoshta
shpėrblimi mund tė jetė mė shumė se shumė sahabė.
Myslimani qė ruan personalitetin e vet,
personalitetin e familjes sė tij dhe e shoqėron me thirrje islam e tregon
mėsėmiri se ka plotėsuar moton e myslimanit: “Ndreq veten tėnde dhe fto tė
tjerėt nė rrugė tė mbarė”. Nuk ėshtė e mjaftueshme pėr te qė tė punojė mirė dhe
tė lėjė thirrjen pėr nė rrugėn e Allahut xh.sh. Ai nė kėtė mėnyrė nuk do tė
shpėtojė nga dėshtimi i kėsaj bote dhe tė Ahiretit vetėm me anė tė katėr
kushteve qė janė tė pėrmendur nė formė tė pėrkryer nė suren El-asr: “Pasha kohė!
Nuk ka dyshim se njeriu ėshtė nė njė humbje tė sigurt. Me pėrjashtim tė atyre qė
besuan, qė bėnė vepra tė mira, qė porositėn njeri-tjetrin t’i pėrmbahen tė
vėrtetės dhe qė kėshilluan njeri-tjetrin tė jenė tė durueshėm”.(El-Asr,1-3)
Kėshillimi nė tė vėrtetė dhe kėshilliminė durim ka
kuptimin: tė forcosh bindjen ndaj tė vėrtetės, tė kėshillosh tė tjerėt pėr te,
tė dėgjosh kėshillėn nga tė tjerėt, tė durosh gjatė rrugės kah e vėrteta, nga
vėshtirėsitė etj.
Islami duhet tė ketė pa tjetėr udhėzuesa dhe
thirrėsa islamė qė ia kumtojnė njerėzve tė vėrtetėn. Nuk na shkon neve tė bėjmė
sehir dhe tė shikojmė ēifutėt barbarė dhe thirrėsat e tyre terroristė qė mundėn
tė formojnė padrejtėsisht shtetin e tyre kriminal nė zemėr tė vendeve islame,
nuk na lejohet tė vėrejmė se si politeistėt me thirrėsat e tyre pėrhapin fenė e
tyre me anė tė mashtrimit material dhe imponimit nė vendet tona myslimane, nuk
na pėrshtatet neve vetėm tė shikojmė komunistėt(ateistėt) qė mbasi dhunuan
dekada tė tėra dhe shkatėrruan shumė popuj, tani merren me pėrhapjen e
mosbesimit. Islami duhet tė ketė mė shumė se kurrė nė kohėn e sotme udhėzues qė
pėrhapin besimin e tyre tek njerėzit qė padyshim janė tė etur tė shijojnė
embėlsirėn e Islamit. Myslimani nuk duhet tė jetojė vetėm pėr vetėn e tij, as tė
merret vetėm se si ta shkollojė veten e tij me fakultete tė ndryshme, e pastaj
tė marrė magjistraturėn, doktoraturėn, nė fund tė fundit njė post, e pastaj…e
pastaj ēfarė?
Ēfarė vlerė ka nėse fundi yt ėshtė zjarri i xhehenemit?
Ēfarė vlerė ka nėse humb fenė tėnde tė pastėr?
Unė mė kėtė qė konceptoj nuk dua qė tė nxis
myslimanėt ta neglizhojnė dijen, sepse dija ėshtė e dobishme nė tė gjitha
fushat, mirėpo ajo qė dua tė them ėshtė se myslimani duhet tė shkollohet, por
edhe tė mbajė pėrgjegjėsinė e aplikimit, mbrojtjes dhe tė pėrhapjes sė fesė.
Mesazhi i Islamit ėshtė mėse i qartė “ jeto me tė dhe pėr tė”.
Interesimi pėr ēėshtjen e myslimanėve:
Kudo qė tė jetojė myslimani nuk duhet tė jetė i
izoluar nga vėllezėrit e tij tė besimit. Ai duhet tė ketė lidhje tė vazhdueshme
shpirtėrore dhe materiale, duhet tė interesohet pėr hallet dhe problemet e tyre
dhe duhet tė jetojė me ēėshtjet e tyre. Pejgamberi a.s thotė nė njė hadith: “Ai
i cili nuk interesohet pėr ēėshtjet e myslimanėve, nuk ėshtė prej tyre”.
Ndėrsa nė ajetin 10 tė sures El-Huxharatėthuhet:
“Nė tė vėrtetė besimtarėt janė vėllezėr”. Ku janė vėllezėrit e Islamit dhe ku
ėshtė lidhja e besimit nėse jeton secili prej nesh pėr veten e tij?
Kolonializmi i kryqėzatave dhe komunistėt nė tė
gjitha etapat janė pėrpjekur tė pėrēajnė ummetin Islam, ta copėtojnė copa-copa,
ku tė mos ndihet se ēfarė po ndodhė. Atė qė mund tė themi se kolonializmat e
ndryshme kanė ndikuar nė vendet Islame, veēanėrisht nė ato arabe ėshtė fryma e
tepruar pėr atdhetarizmin dhe kombtarizmin, ku njė numėr i madh i vendeve thojnė
atdheu, atdheu dhe kombi, kombi. Egjypti ėshtė i egjyptianėve,Syria ėshtė e
syrianėve.
Ka prej tyre qė apelojnė pėr kombtarizėm arab,
ashtu siē ka prej tyre qė thėrrasin pėr kombtarizėm Indian etj. Pėr besimtarin e
vėrtetė, kombi i tij ėshtė Islami dhe Islami ėshtė qendra bashkuese e
myslimanėve. Myslimanėt janė ummet. Allahu xh.sh. nuk i quan myslimanėt ummete,
nuk lejohet tė thohet ummete islame. Myslimanėt janė tė ndarė nė popuj islamė,
por nė njė ummet Islam.
Ummeti ynė ėshtė njė ummet, libri i tij ėshtė njė,
Zoti i tij ėshtė njė, Profeti i tij ėshtė njė, besimi i tij ėshtė njė dhe
sheriati i tij ėshtė po njė. Prandaj duke parė kėtė monoteizėm tė theksuar, ky
ummet nuk duhet kurrė tė shpėrndahet. Profeti i Islamit ka thėnė: “Shembulli i
besimtarėve nė lidhshmėrinė e tyre emocionale ėshtė si shembulli i njė
organizmi,
nėse njė organ vuan, atėherė mbarė trupi vuan”.
Kėshtu duhet tė jetojmė neve me vėllezėrit tanė nė
ēdo vend, tė mos i neglizhojmė hallet e tyre dhe tė mos harrojmė problemet e
tyre, sepse jemi njė ummet. Ajo qė ndodh padrejtėsisht nė Palestinė, Liban, Irak
etj duhet tė gjithė myslimanėt pa pėrjashtim, kudo qė ndodhen tė interesohen dhe
tė japin kontribut sa tė munden pėr tė shpėtuar vendet islame nga agresionet
kriminale dhe terrorizmat barbare tė ēifutėve tė ndihmuar nga disa shtete qė ia
bėjnė hartėn pėr ekspansionizėm fetar, politik, ekonomik, kulturor, social dhe
gjeografik.
Kėshtu tė bashkuar kanė jetuar myslimanėt nė
shekujt e parė, kėshtu duhet edhe ne tė jetojmė dhe tė mos gėnjehemi dhe tė biem
pre e rrjeteve tė brendshme mashtruese dhe tė mendimevetė eksportuara, tė cilat
dėshirojnėtė na shkyejnė copash dhe tė na shpėrndajnė kėtej e andej…
Tė punuarit bashkėrisht pėr Islamin:
Detyrė e jona ėshtė tė dimė se ne nuk mund tė
mbrojmė personalitetin tonė, personalitetin e familjes, nuk mund tė kryejmė tė
drejtėn e thirrjes sonė dhe as nuk realizojmė tė drejtėn e vėllezėrve tonė, nėse
secili prej nesh jeton nė mendjen e tij tė pavarur, punon vetėm. Jo, nuk mundesh
tė punosh dhe mendosh vetėm dhe nuk mundesh tė ruash Islamin tėnd vetėm, ndryshe
do tė kaplojnė dhe kapėrcejnė rrjete tė ndryshme materialiste dhe asgjėsuese.
Por do tė mund te ruajsh fenė tėnde, fenė e familjes dhe tė fėmijėve tuaj, do tė
kryejsh thirrjen Islame dhe tė drejtėn e vėllezėrve tuaj nėse dorėn tėnde e
vendos nė dorėn e vėllezėrve tuaj “Ne do tė forcojme ty krahun me vėllain tėnd…”
(ElKasas, 35).
Xhemati ėshtė forcė qė tė shpie nė nėshtrim ndaj
Allahut xh.sh, mbrojtje nga mėkati, kompetente pėr t’ju ballafaquar armikut dhe
e fuqishme pėr tė zgjidhur problemet. Ti i vetėm je i dobėt, ndėrsa me
vėllezėrit tuaj je i fortė. Shejtani ėshtė ujku i njeriut dhe ai ha dhentė qė
shkėputen nga kopeja, Pra, qėndro me xhematin dhe pėrpiqu qė tė jesh me
vėllezėrit tuaj nė ēdo kohė, nė ēdo vend dhe nė ēdo situatė, : “Allahu i do ata
qė luftojnė nė rrugėn e Tij tė rreshtuar si tė jetė ndėrtesė e fortifikuar”.
Sikur tė mos zbritnin citatet Hyjnore qė tė na
urdhėrojnė pėr unitet dhe bashkim dhe besimtari ndaj besimtarit tė jetė si njė
ndėrtesė, shtyllat e tė cilės mbajnė njėra-tjetrėn, atėherė interesi dhe
domosdoshmėria do tė na impononte tė jetojmė xhemat. Askush nuk mundet tė jetojė
vetėm, sepse nuk mundet dhe sepse armiqtė e tij nuk mund tė punojnė
individualisht, por punojnė grup dhe nė klane. Nėqoftėse tė prishurit do
krijojnė kualicione dhe populli i tė vėrtetės do tė ndahet nga e drejta e tyre,
atėherė pėrēarja do tė jetė e madhe nė tokė. Kėtė paralajmėrim e ka vėnė nė
dukje edhe Kur’ani famėlartė: “Ata qė mohuan tė vėrtetėn janė miq tė
njeri-tjetrit. E nėse nuk e bėnė atė(tė ndihmoni e tė kujdeseni pėr
njėri-tjetrin), bėhet trazirė dhe rrėmujė e madhe nė tokė”. (El-Enfalė:73).
Jo vetėm kaq, por Allahu xh.sh na ka mėsuar qė tė
themi kur tė falemi: “Ty tė adhurojmė dhe prej teje kėrkojmė ndihmė. Na udhėzo
nė rrugė tė drejtė” (El-Fatiha:5,6). Edhe nėqoftėse falesh vetėm, e thua kėtė
dhe kėrkon udhėzim pėr vėllezėrit tuaj dhe ummetin tėnd. Mė kėtė sjellje,
xhemati rri gjithmonė i gjallė nė ndėrgjegjėn tėnde dhe kjo ėshtė natyra e
njeriut besimtar.
Kėto ishin nė mėnyrė tė pėrmbledhur disa nga
pėrgjegjėsitė e myslimanit nė tė gjitha kohėrat. Detyra jonė ėshtė tė kapemi
fort mbas Islamit, tė ruajmė fort personalitetin tonė Islam, tė mbajmė me
pėrgjegjėsi thirrjen pėr nė Islam nė kėtė shoqėri, pėr veten tonė dhe pėr
vėllezėrit tonė kudo qė ndodhen.
Mos kujtoni se ata qė janė ngritur nė hėnė janė tė
panevojshėm pėr Islamin.
Ėshtė e vėrtetė se ata kanė mundur tė vendosin kėmbėt mbi sipėrfaqen e hėnės,
por nuk kanė mundur tė vendosin kėmbėt akoma siē duhet nė tokė, ēka do tė thotė
se nuk kanė kėnaqur veten e tyre nė sipėrfaqen e tokės nga ana shpirtėrore, ata
vuajnė zbrastėsi, stres dhe trishtim. Pėrkushtimi i tyre pėr jetėn materiale nuk
i ka plotėsuar zbrastėsinė, nuk i ka siguruar nga frika. Jeta e tyre lėndore nuk
ia ka mėsuar parimin bazė tė ekzistencės sė tyre, ecurinė e tyre dhe nuk kanė
kuptuar konceptin e vėrtetė tė jetės. Tė gjitha pyetjet: Nga kush? Pėr ku? Pėrse?
Ku do tė shkoj mbas kėsaj jete? Cili ėshtė mesazhi im midis jetės dhe vdekjes?
Pėrse jetoj? Cila ėshtė vlera e jetės? Civilizimi i kėsaj kategorije
materialiste nuk mundet dot t’u pėrgjigjet kėtyre pyetjeve, as feja politeiste
dhe as komunizmi materialist. Feja e vetme qė mundet t’u pėrgjigjet kėtyre
pyetjeve ėshtė Islami. Ajo ėshtė fe e balancės, e mirėsisė, e sė vėrtetės dhe e
shpėtimit nė kėtė jetė dhe nė jetėn tjetėr tė pėrjetshme…
http://www.myftiniashkoder.com |